Almanak: Ranja.

Niemand sprak vroeger over limonade, bij dorst vroeg je – ongeacht wie het goedje produceerde – om Ranja.

Ranja was in de jaren ’80 wat Spa blauw nu is, niet enkel een merknaam, maar een soortnaam. De siroop gemaakt van sinaasappelsap werd in 1921 op de markt gebracht door de Groninger Calmer Polak. Voorheen deed Polak vooral in likeuren en advocaat, wat hem de bijnaam de ‘natte’ Polak opleverde. Zijn neef Abraham, groot in puddingpoeder, was de ‘droge’ variant. Voor de geheelonthouders ontwikkelde Calmer Polak Grenadine, een siroop van  sinaasappel-, frambozen-, citroen- en ananassap. Later voegde hij Ranja toe aan het non-alcoholische assortiment. Waarom Ranja Ranja heet zullen we nooit weten. Ernaar gissen kan wel, mogelijk komt het van het woord naranja (spreek uit als na-ran-ga), Spaans voor sinaasappel. Polak was waarschijnlijk al meteen beducht op mogelijke na-apers, in reclame-uitingen legt hij de nadruk op de echtheid van het product. “Ook hier drinkt u échte Ranja. Echte Ranja geeft cachet, menig gast die erop let!!” Die échte Ranja is dus “Uit sinaasappelen geperst”, een feit waar Ranja Rienus, een mannetje met een sinaasappel als hoofd en een citruspers als hoedje, de consument aan herinnert.

Johnny Lion met een rietje

Van de verkoop aan geheelonthouders alleen word je niet rijk, Polak besluit Ranja in de markt te zetten als verfrissend drankje voor de jeugd. Het bedrijf past een flink staaltje jongerenmarketing toe. Waar kinderen nu een moord doen voor Freek Vonk dierenplaatjes en André Kuipers ruimtevaartstickers, konden ouders in de jaren vijftig en zestig hun kroost moeilijk de stripboekjes met avonturen van Ranja en zijn zusje Rojo weigeren. Ook een kwartetspel, bouwplaat, rietjes, speldjes en sleutelhangers werden in de strijd om de jonge consument gegooid. In 1965 hielp tieneridool Johnny Lion nog een handje mee door een hit te scoren met Sophietje, “zij dronk Ranja met een rietje”. Het succes van de siroop suddert lekker voort in de jaren ’70 en ’80, maar versuikert daarna toch wat. Tv-presentator Jochem van Gelder doet in 2009 nog een poging Johnny Lion te evenaren met de single ‘Ranja’. Of dit de verkoop veel goed heeft gedaan is mij niet bekend. De limonadesiroop blijft enigszins in de vergetelheid steken. MerkGoed, ook drijvende kracht achter kauwgommerk BenBits, gunt Ranja in het voorjaar van 2015 een tweede jeugd. Limonadesiroop zonder kleurstoffen, conserveermiddelen, kunstmatige zoetstoffen of stevia, helemaal van nu. Helaas mag zus Rojo noch Ranja Rienus de revival van Ranja beleven.

Smaken Aardbei, framboos, ice tea en sinaasappel.

Producent Ranja B.V. Haarlem

0 Kommentare zu “Almanak: Ranja.

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *

Inline
Inline